Toàn Không
Khi đức Phật du hóa tại nước Di-hy-La, Ngài ngụ trong
vườn Am-La. Bấy giờ có thiếu phụ tên là Bà-tứ-Tra có năm người con chết liên
tiếp trong mấy năm. Vì qúa nhớ thương buồn rầu, nên khi đứa con thứ năm vừa
chết xong, bà phát điên, xõa tóc, xé rách hết quần áo, chạy rong cùng đường kêu
la, khi cười khi khóc, lúc nói lảm nhảm một mình.
Một hôm, bà
chạy vào vườn Am-La trong lúc đức Phật đang thuyết pháp cho đại-chúng nghe, thiếu
phụ điên cuồng chạy vào, vừa trông thấy đức Phật tự nhiên tỉnh lại, bà xấu hổ,
khép nép ngồi xuống. Khi ấy đức Phật bảo Thị-giả A-Nan-Đà lấy áo Uất-đa-La của
Phật đem cho bà và khiến bà khoác vào, Tôn-giả A-Nan-Đà vâng lời Phật lấy áo
đưa cho bà, bà được áo, mặc xong, liền đến trước đức Phật cúi đầu lễ, rồi lui
ra ngồi một bên.
Bấy giờ,
đức Phật thuyết pháp cho bà nghe, khai thị, chỉ giáo, soi sáng và làm cho vui
vẻ. Như thường lệ, đức Phật thuyết pháp theo thứ lớp cho đến khi tín tâm thanh
tịnh, thọ tam quy, bà làm lễ xong vui vẻ tỉnh táo ra về.
Một năm
sau, đứa con thứ sáu của bà bị bệnh và lăn ra chết! Nhưng lần này bà không ưu
sầu phiền não, không còn kêu la khóc lóc, người chồng thấy thế ngạc nhiên hỏi
bà:
– Những đứa con
chết trước, bà thương nhớ các con nên kêu khóc, than Trời trách Đất ngày đêm,
bà bỏ ăn bỏ ngủ, cho đến đứa thứ năm sau khi chết, bà phát cuồng điên, xé rách
quần áo, chạy rông kêu la ngoài đường. Nay đứa con thứ sáu chết, bà không kêu
la khóc than, không tỏ ra buồn khổ, tại sao vậy?
Bà vợ trả
lời:
– Nếu kể từ vô thủy đến giờ, nghĩa là trăm nghìn vạn đời
từ trước đến ngày nay, thì tôi có vô số con cháu, không sao tính hết được; nay
tôi đã ra khỏi sự sống chết mất còn con cháu, nên không còn sầu khổ nữa.
Chồng bà
khen:
– Bà đã được nghe ai nói Pháp ấy ở đâu? tôi chưa từng
được nghe nói như thế bao giờ.
– Trong vườn Am-La có đấng Chính-Giác, Ngài là Phật tại
thế; Ngài diễn nói tất cả khổ, nguyên nhân đưa đến khổ, làm thế nào diệt trừ
khổ, và con đường dẫn đến đạo. Ngài dạy Bát Chính Đạo (Chính Kiến, Chính Tư
duy, Chánh Ngữ, Chính Nghiệp, Chính Niệm, và Chính Định), tức là tám con đường
Hiền-thánh diệt tất cả khổ, an ổn đến Niết-Bàn. Ngài là vị cứu tinh của tôi, là
thầy tôi, tôi rất ưa thích giáo-pháp của Ngài, do đó tôi đã buông bỏ ý nghĩ nhớ
con sầu khổ vô ích.
– Tôi cũng sẽ đến đó để được Ngài dạy tôi bỏ ưu phiền
khổ não.
Bấy giờ
chồng bà Bà-tứ-Tra tên Túc-xá-Đế, liền vội vã lên xe ngựa đến vườn Am-La. Ông
vừa thấy Phật, lòng tin vui tăng lên, đi đến trước Phật cúi đầu đảnh lễ. Khi ấy
đức Phật nói kệ khai mở pháp-nhãn cho ông, rồi nói Tứ Diệu-Đế về khổ, khổ tập, diệt khổ, và con đường tiến đến đạo; nghe
rồi, ông Túc-xá-Đế liền thấy pháp, và thành tựu quán sát pháp.
Sau khi
hiểu pháp, ông xin xuất gia, được đức Phật chấp nhận xuất gia rồi, một mình ông
ở chỗ yên tĩnh tư duy thiền định; Đức Phật đã nói trước, thọ ký cho ông là đêm
thứ ba ông sẽ đắc Tam-Minh [gồm: Túc-Mạng-Minh (Biết các tiền kiếp của
mình và của các chúng-sanh), Sinh-Tử-Minh
(Biết rõ chúng-sanh chết nghiệp gì, sinh quả nào), Lậu-Tận-Minh (Biết rõ ô nhiễm của mình chấm dứt như thế nào)], thì
đúng đêm thứ ba ông đắc Tam-Minh. Sau khi đắc Tam-Minh rồi, đức Phật bảo người
đánh xe đem xe về nhà, và báo cho vợ ông hay. Người đánh xe vâng lời Phật dong
xe về, bà vợ thấy người đánh xe, liền hỏi:
– Ông chủ có được gặp đức Phật không, Đức Phật có vì ông
chủ thuyết pháp khai thị không, và ông chủ hiện giờ ở đâu?
– Dạ, ông chủ đã được gặp Phật, và đã có lòng tin thanh
tịnh; Ông chủ đã tôn kính Phật làm thầy, và được Phật khai mở Pháp-Nhãn. Ông
chủ còn được Phật dạy bốn Diệu-Đế, và thành tựu quán sát pháp. Sau khi biết
pháp, ông chủ liền xuất gia, và chuyên cần tinh tấn tư duy thiền định; hiện
nay, ông chủ đã đắc Tam-Minh, và đức Phật sai con về đây nói với Bà như thế.
Bà vợ nghe
xong, trong lòng vô cùng phấn khởi, vui vẻ nói với người đánh xe:
– Cho ngươi ngựa, xe với một trăm nghìn tiền bạc để làm
vốn mà sinh sống, rồi ngươi hãy đi truyền tin tức này, nói rằng: “Bà-la-Môn Túc-xá-Đế đã theo Phật tu hành và
chỉ sau ba ngày đã chứng Tam-Minh, khiến lòng bà vợ là Bà-tứ-Tra vô cùng sung
sướng”.
Người đánh
xe đáp:
– Con bây giờ đâu cần xe ngựa tiền bạc làm gì ? Xin trả
lại cho bà, vì con sẽ xin đi theo ông chủ, xin Phật cho xuất gia tu đạo.
– Hay thay ! Ý Ngươi như thế rất đúng, hãy mau trở lại
chỗ Phật để theo ông chủ xuất gia; không bao lâu nữa, chắc cũng đầy đủ Tam-Minh
như ông chủ.
– Đúng thế, ông chủ xuất gia, con cũng muốn xuất gia như
thế.
– Ông chủ xuất gia, ngươi cũng xuất gia theo, chắc chẳng
bao lâu nữa, ta cũng xuất gia theo. Giống như con rồng lớn nương hư không mà
bay đi, những con rồng khác, rồng nam, rồng nữ thảy đều bay theo. Ta cũng như
thế, sẽ mang bình bát, mặc áo Cà-Sa, sống đời giản dị.
– Ý bà như vậy, ắt sẽ thành tựu, không bao lâu nữa sẽ
thấy bà ít muốn, biết đủ, cạo tóc, mặc áo Cà-Sa, mang bình bát đi đến từng nhà
khất thực mà ăn. Đối với năm ấm (tham, sân, hôn trầm, phóng dật, nghi ngờ, hoặc có
thể là Sắc, thọ, tưởng, hành, thức),
sáu giới (Bố thí, nhân nhục,
trì giới, tinh tấn, thiền định, trí huệ, hoặc có thể là đất, nước, gió, lửa, hư không, và thức) đoạn trừ
ái dục, xa lià sự trói buộc của tham, và dứt hết phiền não. Đó là những lời
Phật giảng cho ông chủ mà con được nghe.
Chẳng bao lâu sau, ông Túc-xá-Đế, người đánh
xe, bà Bà-tứ-Tra, và cô con gái Bà-lê-Tôn-Đà, bốn người nối tiếp xuất gia theo
Phật tu hành, và giải thoát hết khổ. Về sau tất cả đều đắc qủa Thánh..,.
Toàn Không
